De stille revolutie op de werf

Waarom accu-aangedreven groenmachines steeds vaker winnen

Elektrificatie in het professionele groenbeheer is geen hype meer. Volgens Geert Maes, Commercial Product Trainer van Stanley Black & Decker Belgium bevinden we ons vandaag duidelijk in een overgangsfase. “Ik denk dat de pioniersfase ver achter ons ligt”, stelt hij.

In 2011 verschenen de eerste lithium-ion schuifaccu’s 18 volt XR, met amper 3 ampère aan capaciteit. In 2016 werd de eerste Flex Volt®-accu op de markt gebracht die zowel op een 18V- als op een 54V-toestel gebruikt kan worden wat een uniek voordeel biedt (keuze tussen kracht of werktijd). Vandaag spreekt Maes over 54-voltaccu’s met 10 ampère (powerstack), goed voor zo’n 554 wattuur. “Op een goede 15 jaar zie je dat er een fenomenale evolutie heeft plaatsgevonden.”

Toch blijft er weerstand. Niet zozeer technisch, maar mentaal. “Het grote struikelblok bij de professional is nog steeds de werktijd. Dat zit een beetje in de mindset van de mensen”, zegt Maes. Brandstof wordt nog vaak geassocieerd met onbeperkte inzetbaarheid, terwijl een accu als beperkend wordt gezien.

Volgens Maes is die vergelijking niet helemaal eerlijk. Ook een brandstofmachine vraagt onderhoud, brandstof en stilstand. “Je moet ook je jerrycan gaan halen en bijvullen. Dat is net hetzelfde als een accu die opgeladen is en je steekt die opnieuw in de machine.” In de praktijk blijkt voorbereiding cruciaal. Grote accu’s laden tot 80% in ongeveer 40 minuten en tot 100% in een uur. Met twee accu’s kan vrijwel continu worden doorgewerkt.

Wetgeving duwt de markt vooruit

Naast technologie speelt regelgeving een belangrijke rol. Gemeenten leggen steeds strengere geluids- en emissie-eisen op. In sommige residentiële wijken zijn verbrandingsmotoren simpelweg niet meer toegestaan. Ook in aanbestedingen weegt CO2-reductie steeds vaker door als beoordelingscriterium.

Elektrificatie wordt daarmee niet alleen een duurzaamheidskeuze, maar ook een concurrentieel voordeel. Aannemers die hun uitstoot kunnen aantonen en reduceren, vergroten hun kansen op opdrachten.

TCO wint van aankoopprijs

De discussie over prijs blijft bestaan. Accumachines zijn in aankoop doorgaans iets duurder. “Maar als je kijkt over drie jaar, inclusief onderhoud en brandstof, dan is een accu-aangedreven machine in de meeste gevallen goedkoper”, legt Maes uit. Geen olie, geen filters, minder slijtage en lagere energiekosten maken het verschil. De uitdaging zit volgens hem vooral in het correct uitleggen van die ‘total cost of ownership’.

Zijn er dan geen beperkingen? Toch wel. Vooral bij toepassingen die langdurig extreem veel vermogen vragen. Vooral bladblazers die urenlang op vol vermogen draaien, vormen nog een uitdaging. “De capaciteit kan daar vandaag nog niet volledig tegenop”, zegt Maes. Daarom blijven bepaalde gemeenten voorlopig uitzonderingen toestaan voor brandstof- aangedreven bladblazers. Ook de grootste professionele maaiers – met maaibreedtes rond 1,80 meter voor oppervlakten van 10.000 tot 20.000 m² – zijn volgens hem nog niet volledig accugeschikt maar de snelle technische accu-ontwikkeling zal hierop ongetwijfeld snel een antwoord vinden.

Technologie als sleutel

De echte vooruitgang zit volgens Maes in drie elementen: de accu, de elektronica en de motor. De kwaliteit van de cellen, de aansturing via printplaten om de temperatuur en interne spanning te beheren zijn cruciaal. Daarnaast winnen Brushless-motoren terrein door hun efficiëntie, langere werktijd en lagere onderhoudsbehoefte.

Nieuwe cel-constructies, zoals ‘tapless cells’ (ronde cellen met groter contactoppervlak), zorgen voor hogere kracht en langere werktijd. Daarnaast werd in 2021 de ‘platte accu cel’ (powerstack) geïntroduceerd met een compacte vorm en een hoger vermogen en langere werktijd biedt (tot 50% meer kracht en 2 x langere levensduur). En de evolutie gaat snel: Maes verwacht binnenkort accu’s van 54V tot 1000 wattuur, waarmee de werktijd opnieuw bijna verdubbelt.

“Ik ben er overigens van overtuigd dat lithium-ion maar een tussenstation is”, besluit Geert Maes. Voor de groensector betekent dat vooral één ding: wie vandaag instapt, zit midden in een technologische versnelling die nog maar net begonnen is en ontegensprekelijk beter is voor het milieu.